فواد ایزدی در ماه‌های گذشته از منتقدان اصلی تفاهم‌نامه اسلام‌آباد و ادامه مذاکره با آمریکا بوده است. او معتقد است آتش‌بس و مذاکره، بدون تحمیل هزینه جدی به آمریکا، فقط فرصتی برای بازسازی توان نظامی و اقتصادی دشمن فراهم می‌کند. اخیراً نیز مدعی شده است سخنان مسئولان ایرانی درباره مذاکره و پایان جنگ، به کاهش قیمت نفت و کمک انتخاباتی به ترامپ منجر شده است.

در برابر این مواضع، چند پرسش جدی مطرح می‌شود؛ آیا فؤاد ایزدی طرفدار ادامه جنگ است؟ آیا راهبرد پیشنهادی او می‌تواند ایران را در وضعیتی طولانی از جنگ، آتش‌بس‌های شکننده و تهدید دائمی نگه دارد؟ پاسخ این است که نمی‌توان به‌سادگی گفت ایزدی خواهان جنگ بی‌پایان است. او بارها گفته است که هدف اصلی کشور باید پایان جنگ باشد. اما مسئله مهم‌تر این است که نسخه پیشنهادی او برای پایان جنگ، خود می‌تواند به جنگی گسترده‌تر، طولانی‌تر و حتی پایان‌ناپذیر منتهی شود. ایزدی در شهریور ۱۴۰۵ صریحاً اعلام کرد که مهم‌ترین اولویت کشور باید پایان جنگ باشد. از نظر او، نباید اجازه داد چرخه «حمله، آتش‌بس، مذاکره و حمله دوباره» تکرار شود...مسئله از جایی آغاز می‌شود که می‌پرسیم ایزدی برای تغییر محاسبات آمریکا چه راهی پیشنهاد می‌کند. پاسخ او تقریباً روشن است؛ تنگه هرمز بسته بماند، قیمت نفت و بنزین در آمریکا بالا نگه داشته شود، آمریکا تلفات انسانی بیشتری بدهد، مسیرهای جایگزین تنگه هدف قرار گیرد و در صورت حمله مجدد، زیرساخت‌های نفتی و آب‌شیرین‌کن کشورهای منطقه چنان تخریب شود که بازسازی آنها چند سال زمان ببرد... مشکل اصلی نسخه ایزدی این است که پایان جنگ را از طریق گسترش جغرافیا، بازیگران و هزینه‌های جنگ دنبال می‌کند. حمله به زیرساخت‌های کشورهای جنوب خلیج فارس، صرفاً افزایش هزینه آمریکا نیست. چنین اقدامی می‌تواند عربستان، امارات، قطر و دیگر کشورهای منطقه را مستقیماً وارد جنگ کند. ممکن است کشورهای واردکننده انرژی، از چین و هند تا کشورهای اروپایی، در برابر ایران قرار گیرند. آمریکا نیز می‌تواند به‌جای عقب‌نشینی، دامنه و شدت حملات خود را افزایش دهد. در چنین شرایطی، جنگی که میان ایران، آمریکا و اسرائیل جریان دارد، می‌تواند به جنگی منطقه‌ای با بازیگران متعدد تبدیل شود. در تحلیل ایزدی، یک مسیر بیش از همه برجسته می‌شود؛ ایران فشار را افزایش می‌دهد، هزینه آمریکا بالا می‌رود، ترامپ عقب‌نشینی می‌کند و جنگ پایان می‌یابد.

اما مسیر دیگری نیز وجود دارد؛ ایران فشار را افزایش می‌دهد، آمریکا و کشورهای منطقه واکنش نشان می‌دهند، ایران دوباره پاسخ می‌دهد و دو طرف وارد نردبان تشدید می‌شوند؛ نردبانی که پایین‌آمدن از آن هر روز دشوارتر خواهد شد. هیچ تضمینی وجود ندارد که تشدید جنگ حتماً به تسلیم یا عقب‌نشینی طرف مقابل منتهی شود. گاهی افزایش هزینه به پایان جنگ می‌انجامد و گاهی جنگ را بزرگ‌تر و طولانی‌تر می‌کند. راهبرد ملی باید برای هر دو احتمال برنامه داشته باشد. در مواضع ایزدی، برای احتمال دوم راه‌حل روشنی دیده نمی‌شود.

منبع: عصرایران